[Tùy bút] Cua

[Tằm]

Cua
[Tùy bút]

* This is special for Cancer*
By : Canceria/Tằm

_____***_____​

Người Việt, chắc làm gì có ai không biết đến con cua. Cái loài động vật giáp xác tám cẳng hai càng ấy từ lâu đã trở thành bát canh vừa ngon vừa bổ trong bữa cơm hàng ngày. Tạm thời bỏ qua vụ việc cua đồng Trung Quốc nuôi bằng rác thải y tế hay gì ấy, canh cua vẫn là món khoái khẩu mang đậm phong vị đồng quê.

- Ăn canh cua vừa ngon, vừa mát, lại rẻ, rất bổ dưỡng, vì nó cung cấp Canxi. Bây giờ còn trẻ chịu khó mà ăn con ạ, sau này đỡ tốn tiền mau Anlene – Mẹ tôi nói với tôi lúc bà hì hục nấy canh cua cho cả nhà.

Kì thực tôi không phân biệt được canh cua ngon là thế nào, vì tôi không ăn canh cua. Nhưng cứ đứng ở vị trí của mẹ tôi và những người khoái canh cua mà nói nhé, canh cua – ngon thì quả có ngon thật, nhưng để có bát canh cua ngon thật là một quá trình công phu. Ai dám nói món ăn dân dã là không cầu kì ? Cứ nhìn cách mà người ta chế biến cua đồng, qua một loạt các công đoạn.

Đầu tiên mua cua về, họ trút hết cua vào một cái chậu. Muốn xử lí được thì việc đầu tiên dĩ nhiên là phải dồn hết chúng vào một chỗ. Sau đó xối nước rửa trôi hết lũ bùn đất ngụy trang trên mình cua. Bọn cua xấu số phơi mình trong cái chậu khô, chắc có lẽ không hiểu việc gì đang xảy ra. Chúng hoảng loạn bò ngang bò dọc như muốn tìm kiếm cái gì quen thuộc. Nhưng ở đấy chẳng bao giờ có cái đầm nước đầy bùn để cua ẩn mình, cũng không có những cái hang để cua trốn vào mỗi khi cảm thấy bản thân bị đe dọa. Cua là như thế đấy. Mang trên mình là chiếc mai kitin cứng đến thế, gai góc, xù xì đến thế, nhưng nó lúc nào cũng hoảng sợ.

Có vỏ cứng chống chọi với sự khắc nghiệt của môi trường xung quanh, không có nghĩa là bên trong cua không biết đau. Nếu như mạnh mẽ, cua cần gì đến cái vỏ xấu xí kia ? Chẳng phải những kẻ mềm yếu mới hay cần đến cái lốt bảo vệ sao ?

Cái mai dù có cứng, có sắc nhọn đến đâu thì cũng vẫn chỉ là một cái vỏ. Người ta cầm con cua lên, chỉ một động tác đơn giản đã lột trần trụi cả con vật nhỏ bé. Không còn cái hang, không còn đất bùn, bây giờ ngay đến cả bộ áo giáp bất li thân là cái mai cũng mất nốt, con cua lộ ra với những gì yếu nhất của nó, tuyệt vọng giãy giụa không ngừng một khi còn có thể.

Tất nhiên chẳng ai quan tâm. Thì cũng vì nó chỉ là một chú cua. Người ta muốn ngửi thấy mùi thơm của bát canh hơn là nghĩ đến một con cua vô danh nào ấy. Chỉ là con cua, trong hàng tá các con cua khác, thế thôi. Dù sao lúc ấy cua ta cũng mất mai rồi, đau đớn cũng đau đớn rồi. Cua lột mai là thứ cua vô dụng, thế nên người ta tiếp tục vặt đi hai cái càng, cái kìm ở cửa miệng nó, và cuối cùng là hóa kiếp cho cua bằng cách xé đôi con cua ra, vứt nó vào một cái rổ lổn nhổn những thân cua toác đôi tương tự. Vì cua thì chẳng làm được gì khác, nó đành phải chịu đựng cho đến khi chính nó bị xé làm nhiều mảnh.

Cua chỉ có một vũ khí duy nhất là đôi càng. Muốn tự vệ, nó cần phải tận dụng càng của nó từ trước khi người ta lột mai. Có những chú cua cũng đã vùng lên phản kháng. Nó ra sức kẹp thật mạnh vào ngón tay kẻ thù của nó, để cho họ đau mà biết điều một chút. Thiết tưởng đây là một cách phòng thủ thật hữu hiệu, nhưng số phận những chú cua cứng đầu này cũng không sáng lạn hơn là bao.

Thường thì khi bị cua cắp, người ta sẽ để yên một lát. Đầu óc đơn giản của bọn cua ngây thơ lắm. Chúng có nằm mơ cũng không ngờ rằng người ta lại lừa mình. Đa số cua lúc ấy sẽ mủi lòng mà nới lỏng gọng càng một chút. Ngay lúc ấy, lập tức người ta tát cho cua một cú trời giáng. Đau quá ắt sẽ buông. Cua chắc cũng chẳng kịp bàng hoàng, vì mai nó đã bị bóc trần ra và người nó rách làm đôi mất rồi.

Cũng có những chú cua vô cùng ngoan cố, không đời nào chịu nhả con mồi của mình ra. Trò lừa đảo đã vô hiệu. Đến lúc này người ta cũng chẳng cần đếm xỉa cái gì nữa, không lưỡng lự bẻ luôn cái càng khó ưa của cua. Cái càng chắc cũng làm người ta một phen đau đớn, nhưng vết thương ấy sẽ lành. Chỉ có Cua, với cái càng gãy thảm hại, không bao giờ có cơ hội để chữa lành, vì nó – cũng chung số phận với tất cả đám cua – đã nhuyễn như bùn trong cối giã.

Sau khi bị giã, lũ cua biến thành một thứ hỗn hợp màu nâu sệt sệt trông như bùn. Người ta đun hỗn hợp ấp với nước, lọc sạch tất cả xác cua mà họ gọi là cặn bã. Khi người ta đã muốn, người ta sẽ muốn hết. Chút chút gạch cua còn lại trong mai, người ta lấy tăm ngoáy sạch sẽ. Nghe đâu đấy mới là thứ bổ béo nhất của cua thì phải. Khi mọi giai đoạn đã hoàn tất, những gì còn lại của lũ cua trước đây chỉ là một đống bùn nhão và vỏ cua rỗng tuếch vô hồn chung lộn ở bãi rác chờ lao công.

Sau này có nhớ lại, thì người ta sẽ nghĩ đến một bát canh cua bổ dưỡng, thế thôi. Vết tích của cua, nước lau sàn nhà và nước rửa bát tẩy trôi hết sạch rồi.

Tôi cắn môi ngồi nhìn bát canh. Thịt cua nổi lèo phèo trên đám rau mùng tơi trơn luỗn. Từ trước đến giờ tôi mới chỉ nếm một thìa nước canh trong vắt. Tôi biết tôi không bao giờ nếm thìa thứ hai. Không biết là vì tôi dị ứng, hay một món ăn lạ làm tôi thấy khác lạ. Bản thân tôi không thấy ngon, chỉ thấy lồng ngực mình hơi tưng tức...​

Canceria
28/07/2013​